Αναρτήσεις

Προγράμματα Καταιγιστικής Αναδόμησης Εαυτού

Εικόνα
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΠΕ ΗΡΩΝ https://bit.ly/3er2rsT 3ΩΡΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΚΑΤΑΙΓΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΔΟΜΗΣΗΣ Διαδικτυακή παρέμβαση μέσω πλατφόρμας τηλεκπαίδευσης Πρωτοποριακό ψηφιακό υλικό Έναρξη: Ιούνιος 2021  Απογειώστε τις δεξιότητες σας   Ενισχύστε την επικοινωνία και τις διαπραγματευτικές σας ικανότητες  Καθορίστε προτεραιότητες  Απαλλαγείτε από αγκυλώσεις τους παρελθόντος   Εντρυφήσετε σε συμβουλευτικές τεχνικές  Συμφιλιωθείτε με τις αδυναμίες σας   Μελετήστε τεχνικές και διαδικασίες απόκτησης γνώσης  Ελάτε να οραματιστούμε και να επανεφεύρουμε μια προσωπικότητα που καθορίζει την ευτυχία της Το εργαστήριο ΤΠΕ «ΗΡΩΝ» οργανώνει μια σειρά 3ωρών online σεμιναρίων, σχεδιασμένων σύμφωνα με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας.  ΑΠΟΣΤΟΛΗ μας η παροχή δεξιοτήτων και γνώσεων σε όλο τον κόσμο, που επιθυμεί να φέρει θετικές αλλαγές στη ζωή του! ΠΡΟΣΙΤΗ ΓΝΩΣΗ και ΡΙΖΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ  Τα σεμινάρια αφορούν τους παρακάτω τομείς:  1. Κλινική Ψυχολογία 2. Θεωρίες Προσωπικότητα...

Το παραμύθι μιας ανάμνησης

Εικόνα
Το παραμύθι μιας ανάμνησης  Ευστράτιος Παπάνης Κάποτε υπήρχε μια ανάμνηση, η οποία κατοικούσε στις καρδιές και στο νου των ανθρώπων, που την έζησαν.  Παλλόταν σαν σκίρτημα, αφού είχε ντυθεί τη λάμψη  των γεγονότων και των συναισθημάτων,  που προκάλεσε.  Και ήταν πολύτιμη σαν επιφώνημα, που ξεπεταγόταν από τα σπλάχνα όλων όσων την είχαν γευτεί.  Όλοι, επομένως, συμφωνούσαν πως επρόκειτο για μια υπέροχη ανάμνηση. Μα ενώ οι υπόλοιπες μνήμες ξεθώριαζαν με τον καιρό, εκείνη άρχιζε να μοιάζει τόσο με αγάπη, που κάθε φορά που μιλούσαν γι αυτήν, νόμιζαν πως θα περικλείσουν τον κόσμο.  Όμως ο χρόνος, γητευτής, τη θάμπωσε με την ψευδαίσθηση της αιωνιότητας  -Εσύ δε θα σβήσεις ποτέ. Θα γίνεις μελωδία, παραμύθι και αντιφέγγισμα. Θα καθορίζεις εκείνους, που σε μοιράστηκαν.  Πέρασαν τα χρόνια και λιγόστεψαν οι λογισμοί και οι καρδιές που την ανάθρεφαν. Έμεινε ένας μόνο άνθρωπος, που την κουβαλούσε σαν φυλαχτό, κι ας ήταν ο τελευταίος που ζούσε από όλους εκ...

Κάλλος

Εικόνα
 Κάλλος Τόσο περισσότερο λάμπει κάθε ομορφιά, όσο πιο πετυχημένα αποκρύπτει τον τρόμο του θανάτου.  Επειδή το κάλλος σε ψευδαισθήσεις εξακοντίζει τους λογισμούς και σε παραληρήματα, που η καρδιά τα εκλαμβάνει ως την Τέχνη της αέναης Γέννησης. Στράτος Παπάνης Η ψυχολογία με λόγια απλά  https://psichologiagr.com Ακολουθήστε το ιστολόγιο ή εγγραφείτε με το εμαιλ σας 

Δίκαιο

Εικόνα
 Δίκαιο  Εκείνη τη στιγμή χάνεται το δίκαιο, ακριβώς μόλις η δικαιοσύνη αποδοθεί. Σαν την αγάπη που αυτομολεί, αμέσως μόλις από κάποιον κερδηθεί. Επειδή γέρνει προς τους ηττημένους η πλάστιγγα, έτσι που η ανισότητα να κυοφορήσει τη νεα εξέλιξη.  Στράτος Παπάνης Η ψυχολογία με λόγια απλά  https://psichologiagr.com Ακολουθήστε το ιστολόγιο ή εγγραφείτε με το εμαιλ σας 

Να μοιράζετε ως άνθρωποι και να πράττετε σαν Θεοί

Εικόνα
 Να μοιράζετε ως άνθρωποι και να πράττετε σαν Θεοί  Ευστράτιος Παπάνης  https://psichologiagr.com Κάθε δικαίωμα, που δεν κερδήθηκε ή βελτιώθηκε με προσωπικό αγώνα και μέτρο είναι καταχρηστικό και σας χαρίστηκε από τους ανθρώπους, που στερήθηκαν ή έδωσαν μάχες για αυτό.  Σας μεταβιβάστηκε επίσης και από τα μέλη μιας κοινωνίας, που από ανάγκη ή ευαισθησία το αναγνώρισαν. Κανείς δεν μπορεί να το απαιτεί αν δεν αποδείξει ότι το αξίζει.  Όχι με θυσίες κάθε φορά, αλλά προασπίζοντας και εφαρμόζοντας το σε κάθε περίσταση και ομοιόμορφα σε άλλους ανθρώπους και κοινωνικές ομάδες Όχι δεν αποκτήσατε ελέω Θεού τα δικαιώματα σας.  Δεν είστε οι εκλεκτοί, που τους χρωστά οτιδήποτε η ζωή.  Καπηλεύεστε όσα με αχαριστία θεωρείτε δεδομένα.  Για να θεωρείτε συνταγματικό θέσφατο τη δημοκρατία, θα είστε δημοκράτες στην οικογένεια, στην εργασία και στις αποφάσεις σας. Για να διατρανώνετε την άποψη σας, θα έχετε μελετήσει ή βιώσει τις πολλαπλές εναλλακτικές. Για να ζητάτε...

Η αυθύπαρκτη αλήθεια

Εικόνα
 Η αυθύπαρκτη αλήθεια  Ευστράτιος Παπάνης (https://psichologiagr.com) Αργά καταλάβαμε πως η πραγματικότητα και οι αισθήσεις δεν ήταν παρά η πρόφαση, για να μπορούν να έχουν εικόνα και ήχο και μυρωδιά και γεύση και υφή, οι ιδέες και ο άυλος κόσμος που κουβαλούσαμε μέσα μας.  Γιατί ο νους, αμάθητος καθώς ήταν στα γήινα, επινόησε την ύλη, για να προβάλει τα χρώματα, τις σχέσεις, τις ερμηνείες, τις ιδέες, όπως το μικρό παιδί χρειάζεται το χαρτί και το μαρκαδόρο για να ζωγραφίσει τις χαρμολύπες του.  Με πινέλο τη γλώσσα και το λόγο βουτά στο μελάνι της σκέψης και δημιουργεί νέους συνδυασμούς, προοπτικές, σημασίες, όσα υπάρχουν, όσα υπήρξαν και όσα μέλλεται να υπάρξουν.  Κατά βάθος, όλοι ξέραμε, κι ας είχε σκοτιστεί η μνήμη, πως τίποτα δεν είχε σάρκα, ότι οι πόλεις μας ήταν οι συσχετίσεις των κατοίκων τους, οι κοινωνίες οι συμφωνίες και η επικοινωνία των μελών τους, φίλοι, γνωστοί και συγγενείς αναβαθμίδες συναισθημάτων και σχέσεων, νεότητα το πλήθος των επιλογών, αξί...

Ο Θεός των στιγμών που δεν πρόλαβαν να τελειώσουν

Εικόνα
Ο Θεός των στιγμών που δεν πρόλαβαν να τελειώσουν  Ευστράτιος Παπάνης (https://psichologiagr.com) Λένε πως μια φορά κάθε χιλιάδες χρόνια βαριέται ο Θεός την τόση αρμονία και την τάξη.  Ξεχνά για λίγο η καρδιά Του τη Δικαιοσύνη και τη Σοφία, επειδή μεθά με το κρασί της Αγάπης.  Κι όλοι γνωρίζουν πως στο μεθύσι αυτό η παραζάλη σε κάνει να αγαπάς εξίσου το δίκαιο με το άδικο, το σωστό με το σφάλμα, το συμμετρικό με το απροσάρμοστο, το ευλογημένο με το καταραμένο, τον πόνο με την ελπίδα.  Μερικοί μάλιστα ισχυρίζονται πως κάποτε σε ένα τέτοιο μεθύσι της αγάπης φίλιωσε ακόμα και το Διάβολο και δεήθηκε για τα πράγματα και τις ψυχές, που λησμονήθηκαν στην κόλαση και στη φωτιά.  Θυμάται τότε μέσα στις μουσικές και στο ποτό, κλαίγοντας και τραγουδώντας, το πιο αγαπημένο του λάθος, το πιο τραγικό τέκνο της πλάσης, τον άνθρωπο.  Κανείς δεν επιτρέπεται να μιλά γι αυτό, αν και όλοι ξέρουν πως ήταν μετά από ένα τέτοιο γλέντι που έγινε:  Όχι χουν από της γης, όχι όχι ...

Ύμνος στη βλακεία

Εικόνα
 Ύμνος Ευστράτιος Παπάνης  Αν σε όλη την υφήλιο οι κακεντρεχείς και ανόητοι υπερισχύουν μέσω ιδιαίτερων και απροσμάχητων τεχνασμάτων, στην Ελλάδα έχουν βρει ασφαλέστερο καταφύγιο, επειδή η υποκρισία στέκεται αρωγός στην απύθμενη κομπορρημοσύνη και αμετροέπεια τους. Μια ιδιαίτερη μηχανορραφία των αχρήστων είναι η κατά κόρον καπηλεία και επίκληση των θεσμών και των δημοκρατικών διαδικασιών. Είναι πολύ ευκολότερο να μην πράττεις, να αδρανείς, να εθελοτυφλείς, να μεμψιμοιρείς, να ακυρώνεις, να μέμφεσαι, να σαρκάζεις, να λοιδωρείς, επικαλούμενος ισχνές ή ανυποψίαστες πλειοψηφίες ή, έτι χειρότερα, να συμμαχείς με συναινούντες στην ανομία και στην ηλιθιότητα, παρά να κατανοείς την ουσία της κατάστασης, το σκεπτικό του νομοθέτη, τα επιχειρήματα της λογικής, την ανάγκη για δράση.  Η διαδικασία υπερτερεί του αποτελέσματος, το κανονιστικό πλαίσιο της πράξης, η επίδειξη γνώσεων της εφαρμογής, οι δισταγμοί της απόφασης, οι πομφόλυγες της σοφίας, οι στερεοτυπίες της ενάργειας. Είναι θε...

Αθωότητα

Εικόνα
  Κι αν γεννηθήκαμε αθώοι, κάθε φορά που πετυχαίνουμε, στο σχολείο, στην εργασία, στον έρωτα,  Όταν πιο βαθιά ως κυρίαρχοι στην κοινωνία μπαίνουμε,  Στην οικογένεια, στους νόμους, στους θεσμούς όσα μας εντάσσουν,  Από την αρχική φύση την αγαθή ένα κομμάτι υφαρπάζουν, μέχρι που με την πρώτη εικόνα διόλου να μη μοιάζουμε.  Και μόνο λίγο πριν το τέλος, όταν η κοινωνία ολόκληρη μας μισεί και τη μισούμε, τότε η αρχική μας εικόνα επανέρχεται, άτρωτη από τις επαλληλίες των συμβάσεων,  επιστρέφει, όταν είναι πια πολύ αργά. Στράτος Παπάνης

Εκφοβισμός στον εργασιακό χώρο Ένας απλός οδηγός αναγνώρισης ανάρμοστων συμπεριφορών

Εικόνα
Εκφοβισμός στον εργασιακό χώρο  Ένας απλός οδηγός αναγνώρισης ανάρμοστων συμπεριφορών  Ευστράτιος Παπάνης, Μόνιμος Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου  Πολλά έχουν γραφτεί για τον εκφοβισμό στον εργασιακό χώρο και ακόμη περισσότερα για τα αίτια, που τον προκαλούν.  Δεν θα επιχειρήσουμε ανασκόπηση της πλούσιας βιβλιογραφίας, επειδή οι πηγές της συμπεριφοράς αυτής είναι σύμφυτες με την ανθρώπινη φύση.  Η εξουσία, δηλαδή η άσκηση επιρροής, είναι προϋπόθεση για την ύπαρξη κάθε ομάδας και η κατάχρηση της, πέρα από τις βαθυστόχαστες ψυχαναλυτικές ερμηνείες, μπορεί να αποδοθεί, σε γενικές γραμμές, στα εξής:  1. Διεκδίκηση κοινών (και συνήθως ανεπαρκών) υλικών, οικονομικών, κοινωνικών, πολιτιστικών, ανθρώπινων πόρων. 2. Εγκαθίδρυση ζωτικού χώρου και διατήρηση κεκτημένων, παγιωμένη συγκρουσιακή κουλτούρα  3. Ερωτικοί ανταγωνισμοί  4. Έλλειψη δικαιοσύνης και διαμοιρασμός προνομίων  5. Έλεγχος των θετικών και αρνητικών ενισχύσεων  6. Ανασφάλε...

Γιατί τα εικαστικά είναι αλληλένδετα με τα παραμύθια. Παρηγορητικός λόγος και εικόνα

Εικόνα
Ο λόγος των παραμυθιών είναι παρηγορητικός και και μεταβατικός. Ταξιδεύει τον ακροατή από τη ρεαλιστική διάσταση στη φαντασιακή, από το χαμηλότερο επίπεδο συνειδητότητας στο υψηλότερο, από την ανησυχία στην εξέγερση των αισθήσεων, από την νηνεμία στην κορύφωση του δράματος, από την ένταση στην εκτόνωση και στην από-μυθοποίηση.  Τα εικαστικά στο ταξίδι αυτό είναι το νόμισμα για το βαρκάρη, που θα περάσει τον ακροατή ή τον αναγνώστη στην αντίπερα όχθη της αυτογνωσίας και της ισορροπίας και της γαλήνης.  Αφού ταυτιστεί η καρδιά  με τους ήρωες και βιώσει σε συμβολικό επίπεδο το εύρος των συναισθημάτων τους, το άλγος, την οδύνη, τη θλίψη, τη χαρά, τον ενθουσιασμό, την αγωνία, την απογοήτευση, την αδικία, την ασφάλεια, φτάνει στο αίσιο τέλος με την ίδια την προαιώνια κάθαρση να τον προειδοποιεί, να τον αποκαθιστά, να τον καθησυχάζει, να του απαλύνει την ανησυχία.  Κι αν ο νους των παιδιών, κουρασμένος από την περιπέτεια μπορεί να αποκοιμηθεί, έχοντας συμφιλιωθεί με τους τρ...

Μακρινός Παράδεισος

Εικόνα
  Δεν ήταν μακρινός ο Παράδεισος.. Έμοιαζε με τη χθεσινή, χαμένη μας καθημερινότητα,  και με τις ευχές των αγαπημένων,  που αφήσαμε να τους κατασπαράξει ο χρόνος.  Και η αμαρτία που πληρώσαμε δεν ήταν επειδή καταχραστήκαμε το απαγορευμένο ξύλο της ζωής ή της γνώσης Παρά ήταν μια τόση δα ανοησία  Γιατί δε νιώσαμε πως ο Παράδεισος είχε το δικό μας πρόσωπο  Το τόσο κοντινό και το τόσο εφήμερο. Στράτος Παπάνης

Οι πιο μεγάλοι έρωτες

Εικόνα
 Οι πιο μεγάλοι έρωτες ήταν δημιουργήματα της στιγμής, Τότε που η καρδιά αποφάσιζε να δώσει μορφή στο παρελθόν, έτσι που να μην σφαδάζει, πεθαίνοντας στη λήθη. Οι πιο μεγάλες έρωτες ήρθαν ύπουλα και σιγανά, κρυμμένοι πίσω από μια χιλιοειπωμένη λέξη και ένα συνηθισμένο βλέμμα, Κι ας έγιναν ανατροπή και κύμα, που όλα τα αδιαμφισβήτητα γελοιοποίησαν Ήρθαν απρόσκλητοι και δογματικοί, για να αποδείξουν πως ο κόσμος μου στροβιλιζόταν από ένα εύθραυστο αεράκι, ένα ελάχιστο θρόισμα, μια υποψία ορμής.  Οι πιο μεγάλοι έρωτες κουβαλούσαν το δικό τους θάνατο και το πένθος της προμελετημένης ήττας τους  Επειδή θα μπορούσαν μόνο να ενσαρκωθούν σε ένα ανέφικτο μέλλον μου και σε μια ναρκωτική αυταπάτη  Στράτος Παπάνης

Ζωντανός Πόνος

Εικόνα
Πού πήγε η φρίκη του πόνου που σε συνέτριψε;   Όχι η ανάμνηση του  Ούτε η εξιλέωση του με το θάνατο. Αλλά ακέραιος, δίχως τα γλοιώδη γλίτωσε πια Αλύπητος, όπως ανελέητο τον γνώρισες  Πού να παραμονεύει τώρα; Και ποιον;  Κάπου εξίσου φρικτός και ασίγαστος  Το ίδιο υπαρκτός κι απόλυτος. Άδικος και ανήκεστος σαν καταδίκη. Για εγκλήματα που ποτέ δεν διέπραξες. Μοίρα για τον επόμενο ανυποψίαστο, που θα ενδώσει. Στράτος Παπάνης

Χωρίς εσάς

Εικόνα
Απ´το κοινό μας όνειρο βιαστήκατε να βγείτε. Ο θάνατος αθέλητη εξέγερση στην πλάνη της ζωής. Ονείρων μόνο ξάφνιασμα κάθε ιερή στιγμή μας. Κλωστές αέρινες, θαμπές οι άρρηκτοι δεσμοί. Εχθροί τα μέρη,που χωρίς εσάς, μένουνε όπως ήταν.  Όλα τα αιώνια πρόδωσε η ανέλπιστη φυγή σας κι ό,τι περισσεύει, φλέγεται στον πόνο του κενού.  Εκείνα που ζήσαμε μαζί ρίγος, που σας κεντάει, σαν αστραπή, και χάνεται με έναν στεναγμό.  Εφιάλτης πια το όνειρο που στο αίμα σας δεν ριζώνει, και μόνη μας διαφυγή της γης η προσμονή.  Στράτος Παπάνης 

Νέος φασισμός

Εικόνα
Τα πιο επικίνδυνα και ύπουλα είδη φασισμού σήμερα είναι η λογοκρισία με πρόφαση την επίκληση στο γενικό καλό, όπως αυτό ορίζεται αυθαίρετα από κυρίαρχες ομάδες, η επίφαση του πολιτικά ορθού, που δικαιολογεί κάθε διαπόμπευση ή δίωξη ή απραξία, η ετικετοποίηση και ο στιγματισμός με κριτήρια δήθεν ανθρωπιστικά, μα πάνω από όλα η ψευδαίσθηση πως υπάρχει ελευθερία λόγου και ιδεών, ενώ οι αργυραμοιβοί της δημοκρατίας αυτοαποκαλούνται θεματοφύλακες της. Η  ανοχή αντιθέτων φωνών και θεωριών υφίσταται μόνο ως αντιπερισπασμός στο νέο μεσαίωνα, που επιβάλλεται.  Στράτος Παπάνης 

Κατάχρηση

Εικόνα
Αψεγάδιαστο το πρόσωπο σου, καταχραστής, αν τολμήσω να σε κοιτάξω. Απαλό το χαμόγελο σου, βεβήλωση, αν γελαστώ για πρόσκληση να το εκλάβω. Από καιρό κάθε δικαίωμα στον έρωτα με συμβάσεις έχω ανταλλάξει, από εκείνες που μοιάζουν με ευτυχία. Και τα χρόνια μου προδομένες ετυμηγορίες, που δεν διαλέγονται. Μα σαγηνεύομαι από τις επιφάσεις σου, κι ας έχω πετύχει όλα όσα απλησίαστα όνειρα είναι για σένα. Οι πόθοι σου δρόμοι, που χίλιες φορές έχω διαβεί και τα μακρινά σου ταξίδια, ελάχιστη αρχή της δίκης μου πορείας. Κάθε επόμενο σου βήμα ξέρω κι ας μοιάζει με τρέκλισμα. Η αλητεία της ομορφιάς σου, όλα όσα είμαι απειλεί. Η νεότητα σου, τους κόσμους μου περιφρονεί και κάθε σοφία υποκλίνεται στην ορμή σου. Κι αν σου προσφέρω τα πάντα, χίλια προσχήματα για να σε χάσω. Μα γιατί τα μάτια σου δεν είναι ζωή, αλλά η σύνοψη της; Γιατί έγινε λίμνη το βλέμμα σου και μέσα της βυθισμένα τα φιλιά και οι αγκαλιές και οι νύχτες, που έζησα; Γιατί αναδεύεις κάθε πόνο λησμονημένο και κάθε γυναίκα που έχασα; Γιατ...

Σφίγγα

Εικόνα
Πετσί φιδιού η εξάρτηση από εκείνη πάνω σου, τρίψου με μανία σε πέτρες και μνήμες και τοίχους και εναλλακτικές μέχρι να το αποβάλλεις. Ξεραμένο να κείτεται στο έδαφος, γκριζωπό ελαφρύ κι ανώδυνο, μα πάντοτε ερπετό. Και όταν στον αργοπορημένο ήλιο ενός Σεπτέμβρη σταθείς το νέο σου δέρμα να θαυμάσεις, αλώβητο μη θαρρείς πως είναι:  Τα ίδια δαχτυλίδια αναδεύουν το σχήμα του και όμοια χρώματα προμηνύουν τις μελλούμενες ήττες σου. Γιατί σφίγγες τα μάτια, που με τόση ανυπομονησία σε κοίταξαν, εκείνο το μεσημέρι, και δε θα φανερώσουν το δηλητήριο ή τον έρωτα τους, προτού σε παραλύσουν με νέες εξαρτήσεις.   Στράτος Παπάνης

Απάταν Θεού

Εικόνα
Δεν κατευνάζουν οι αιώνες τον αρχέγονο φόβο και οι πανάρχαιες πέτρες της Επιδαύρου τάφοι για τις γενιές που τις ακούμπησαν.  Κι αν η Τέχνη με απαλές αισθήσεις εξωραΐζει το θάνατο, η ίδια απορία στοιχειώνει το θέατρο:  Δολόμητιν δ᾽ ἀπάταν θεοῦ [μεσῳδ.] τίς ἀνὴρ θνατὸς ἀλύξει;  Τις ὁ κραιπνῷ ποδὶ πηδήματος εὐπετέος ἀνάσσων; φιλόφρων γὰρ ‹ποτι›σαίνουσα τὸ πρῶτον παράγει βροτὸν εἰς ἄρκυας Ἄτα, τόθεν οὐκ ἔστιν ὑπὲρ θνατὸν ἀλύξαντα φυγεῖν. Από τη δολερή όμως απάτη του Θεού ποιος θνητός θε να ξεφύγει;  Ποιος που με πόδι γοργό εύκολο θα κάνει τέτοιο πήδημα ποτέ του;  Γιατί πρόσχαρη στην αρχή, με χάδια, στα δίχτυα της παρασέρνει τον άνθρωπο η Άτη, απ´ όπου θνητός να ξεμπλέξει και να φύγει δεν μπορεί  Αισχύλου Πέρσαι

Ανέφικτο

Εικόνα
  Ευστράτιος Παπάνης, Επίκουρος Καθηγητής Κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Δεν μπορείς να αγαπάς τους ανθρώπους, αν δεν επικοινωνείς μαζί τους. Δεν μπορείς να επικοινωνείς, αν ο λόγος σου φτασιδώνεται με ανούσια κοινωνικά προσχήματα και υπεκφυγές. Δεν νικάς το ανούσιο, αν η γλώσσα μολεύεται με λέξεις φθαρμένες από τη χρήση και με φράσεις χωρίς ιστορία και νόημα. Δεν μπορείς να ανασκευάζεις τη φθορά, αν η συμβατικότητα γίνεται υποκρισία, που αποκρύπτει  τις αιτίες των πραγμάτων και τα κίνητρα των συμπεριφορών. Δεν μπορείς να αναγνωρίζεις τις αιτίες, αν δεν καταλαβαίνεις πόσο εύκολα μεταμορφώνονται σε σκοπούς. Δεν μπορείς να επαναστατήσεις στη μοίρα, αν τους σκοπούς δεν μάθεις να τιθασεύεις. Δεν έχεις μερίδιο στην αλήθεια, αν το πεπρωμένο δεν προσπαθήσεις να εκτρέψεις με τη γνώση και τη φωτιά. Δεν μπορείς παρά να ψεύδεσαι, αν δεν αγαπάς όσα γνωρίζεις και δε γνωρίζεις, όσα αγαπάς Δεν μπορείς να μην ενδώσεις στο ψέμα, παρά μονάχα αν επικοινωνείς.