Ελληνική Κοινωνική Έρευνα -Greek Social Research

 Ύμνος Ευστράτιος Παπάνης  Αν σε όλη την υφήλιο οι κακεντρεχείς και ανόητοι υπερισχύουν μέσω ιδιαίτερων και απροσμάχητων τεχνασμάτων, στην Ελλάδα έχουν βρει ασφαλέστερο καταφύγιο, επειδή η υποκρισία στέκεται αρωγός στην απύθμενη κομπορρημοσύνη και αμετροέπεια τους. Μια ιδιαίτερη μηχανορραφία των αχρήστων είναι η κατά κόρον καπηλεία και επίκληση των θεσμών και των δημοκρατικών διαδικασιών. Είναι πολύ ευκολότερο να μην πράττεις, να αδρανείς, να εθελοτυφλείς, να μεμψιμοιρείς, να ακυρώνεις, να μέμφεσαι, να σαρκάζεις, να λοιδωρείς, επικαλούμενος ισχνές ή ανυποψίαστες πλειοψηφίες ή, έτι χειρότερα, να συμμαχείς με συναινούντες στην ανομία και στην ηλιθιότητα, παρά να κατανοείς την ουσία της κατάστασης, το σκεπτικό του νομοθέτη, τα επιχειρήματα της λογικής, την ανάγκη για δράση.  Η διαδικασία υπερτερεί του αποτελέσματος, το κανονιστικό πλαίσιο της πράξης, η επίδειξη γνώσεων της εφαρμογής, οι δισταγμοί της απόφασης, οι πομφόλυγες της σοφίας, οι στερεοτυπίες της ενάργειας. Είναι θε...

  Κι αν γεννηθήκαμε αθώοι, κάθε φορά που πετυχαίνουμε, στο σχολείο, στην εργασία, στον έρωτα,  Όταν πιο βαθιά ως κυρίαρχοι στην κοινωνία μπαίνουμε,  Στην οικογένεια, στους νόμους, στους θεσμούς όσα μας εντάσσουν,  Από την αρχική φύση την αγαθή ένα κομμάτι υφαρπάζουν, μέχρι που με την πρώτη εικόνα διόλου να μη μοιάζουμε.  Και μόνο λίγο πριν το τέλος, όταν η κοινωνία ολόκληρη μας μισεί και τη μισούμε, τότε η αρχική μας εικόνα επανέρχεται, άτρωτη από τις επαλληλίες των συμβάσεων,  επιστρέφει, όταν είναι πια πολύ αργά. Στράτος Παπάνης

Εκφοβισμός στον εργασιακό χώρο  Ένας απλός οδηγός αναγνώρισης ανάρμοστων συμπεριφορών  Ευστράτιος Παπάνης, Μόνιμος Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου  Πολλά έχουν γραφτεί για τον εκφοβισμό στον εργασιακό χώρο και ακόμη περισσότερα για τα αίτια, που τον προκαλούν.  Δεν θα επιχειρήσουμε ανασκόπηση της πλούσιας βιβλιογραφίας, επειδή οι πηγές της συμπεριφοράς αυτής είναι σύμφυτες με την ανθρώπινη φύση.  Η εξουσία, δηλαδή η άσκηση επιρροής, είναι προϋπόθεση για την ύπαρξη κάθε ομάδας και η κατάχρηση της, πέρα από τις βαθυστόχαστες ψυχαναλυτικές ερμηνείες, μπορεί να αποδοθεί, σε γενικές γραμμές, στα εξής:  1. Διεκδίκηση κοινών (και συνήθως ανεπαρκών) υλικών, οικονομικών, κοινωνικών, πολιτιστικών, ανθρώπινων πόρων. 2. Εγκαθίδρυση ζωτικού χώρου και διατήρηση κεκτημένων, παγιωμένη συγκρουσιακή κουλτούρα  3. Ερωτικοί ανταγωνισμοί  4. Έλλειψη δικαιοσύνης και διαμοιρασμός προνομίων  5. Έλεγχος των θετικών και αρνητικών ενισχύσεων  6. Ανασφάλε...

Ο λόγος των παραμυθιών είναι παρηγορητικός και και μεταβατικός. Ταξιδεύει τον ακροατή από τη ρεαλιστική διάσταση στη φαντασιακή, από το χαμηλότερο επίπεδο συνειδητότητας στο υψηλότερο, από την ανησυχία στην εξέγερση των αισθήσεων, από την νηνεμία στην κορύφωση του δράματος, από την ένταση στην εκτόνωση και στην από-μυθοποίηση.  Τα εικαστικά στο ταξίδι αυτό είναι το νόμισμα για το βαρκάρη, που θα περάσει τον ακροατή ή τον αναγνώστη στην αντίπερα όχθη της αυτογνωσίας και της ισορροπίας και της γαλήνης.  Αφού ταυτιστεί η καρδιά  με τους ήρωες και βιώσει σε συμβολικό επίπεδο το εύρος των συναισθημάτων τους, το άλγος, την οδύνη, τη θλίψη, τη χαρά, τον ενθουσιασμό, την αγωνία, την απογοήτευση, την αδικία, την ασφάλεια, φτάνει στο αίσιο τέλος με την ίδια την προαιώνια κάθαρση να τον προειδοποιεί, να τον αποκαθιστά, να τον καθησυχάζει, να του απαλύνει την ανησυχία.  Κι αν ο νους των παιδιών, κουρασμένος από την περιπέτεια μπορεί να αποκοιμηθεί, έχοντας συμφιλιωθεί με τους τρ...

  Δεν ήταν μακρινός ο Παράδεισος.. Έμοιαζε με τη χθεσινή, χαμένη μας καθημερινότητα,  και με τις ευχές των αγαπημένων,  που αφήσαμε να τους κατασπαράξει ο χρόνος.  Και η αμαρτία που πληρώσαμε δεν ήταν επειδή καταχραστήκαμε το απαγορευμένο ξύλο της ζωής ή της γνώσης Παρά ήταν μια τόση δα ανοησία  Γιατί δε νιώσαμε πως ο Παράδεισος είχε το δικό μας πρόσωπο  Το τόσο κοντινό και το τόσο εφήμερο. Στράτος Παπάνης

 Οι πιο μεγάλοι έρωτες ήταν δημιουργήματα της στιγμής, Τότε που η καρδιά αποφάσιζε να δώσει μορφή στο παρελθόν, έτσι που να μην σφαδάζει, πεθαίνοντας στη λήθη. Οι πιο μεγάλες έρωτες ήρθαν ύπουλα και σιγανά, κρυμμένοι πίσω από μια χιλιοειπωμένη λέξη και ένα συνηθισμένο βλέμμα, Κι ας έγιναν ανατροπή και κύμα, που όλα τα αδιαμφισβήτητα γελοιοποίησαν Ήρθαν απρόσκλητοι και δογματικοί, για να αποδείξουν πως ο κόσμος μου στροβιλιζόταν από ένα εύθραυστο αεράκι, ένα ελάχιστο θρόισμα, μια υποψία ορμής.  Οι πιο μεγάλοι έρωτες κουβαλούσαν το δικό τους θάνατο και το πένθος της προμελετημένης ήττας τους  Επειδή θα μπορούσαν μόνο να ενσαρκωθούν σε ένα ανέφικτο μέλλον μου και σε μια ναρκωτική αυταπάτη  Στράτος Παπάνης

Πού πήγε η φρίκη του πόνου που σε συνέτριψε;   Όχι η ανάμνηση του  Ούτε η εξιλέωση του με το θάνατο. Αλλά ακέραιος, δίχως τα γλοιώδη γλίτωσε πια Αλύπητος, όπως ανελέητο τον γνώρισες  Πού να παραμονεύει τώρα; Και ποιον;  Κάπου εξίσου φρικτός και ασίγαστος  Το ίδιο υπαρκτός κι απόλυτος. Άδικος και ανήκεστος σαν καταδίκη. Για εγκλήματα που ποτέ δεν διέπραξες. Μοίρα για τον επόμενο ανυποψίαστο, που θα ενδώσει. Στράτος Παπάνης